In Nederland geeft het KNMI weercodes af om aan te geven hoe ernstig de weersituatie is en welke risico’s dit met zich meebrengt. Deze weersituaties kunnen grote invloed hebben op de veiligheid van werknemers, zowel onderweg als op projectlocaties.

Binnen onze organisatie staat veiligheid altijd voorop. Daarom hanteren we duidelijke afspraken over wat te doen bij code rood, oranje en geel. Deze toolbox licht toe welke risico’s horen bij deze waarschuwingen en welke maatregelen je moet nemen om veilig te blijven werken.

Code geel

Code geel betekent dat je alert moet zijn. Het KNMI waarschuwt voor mogelijk gevaarlijk weer dat in Nederland regelmatig voorkomt. Door je rijgedrag aan te passen en goed op te letten, kun je meestal veilig op pad. Code geel draait dus niet om paniek, maar om bewustwording van wat je te wachten staat. Volgens het KNMI is er “mogelijk kans op gevaarlijk weer”, vooral onderweg; de waarschuwing kan tot 48 uur van tevoren worden gegeven bij minimaal 60% zekerheid.

Code oranje

Bij code oranje moet je echt voorbereid zijn op gevaarlijk of extreem weer. De situatie is ernstiger dan bij code geel, en de kans op schade, letsel of grote overlast is aanzienlijk. Code oranje kan ook lokaal gelden, bijvoorbeeld bij zware buien of veel regen in korte tijd. Het KNMI geeft code oranje maximaal 24 uur van tevoren af als er minstens 60% kans is op extreem weer.

Hieronder staat het verschil tussen code geel en oranje weergegeven.

Code rood

Code rood is een weeralarm en wordt alleen afgegeven wanneer extreem weer grote impact heeft op de samenleving. De risico’s op schade, letsel en ontwrichting zijn zeer groot. Vooraf voert het KNMI een uitgebreide impactanalyse uit met diverse overheids- en brancheorganisaties. Code rood wordt dus niet snel afgegeven; bij zware stormen zoals Eunice (in februari 2022) bleek hoe groot de gevolgen kunnen zijn, met grote schade, verkeersproblemen en langdurige uitval van treinen.

Risico’s bij code rood

• Extreem gevaarlijke weersomstandigheden, zoals zware sneeuwval, hitte, ijzel of storm.
• Grote kans op ongevallen onderweg door gladheid, slecht zicht of vallende objecten.
• Risico op schade aan voertuigen, materialen en infrastructuur.
• Mogelijke stilstand van hulpdiensten en openbaar vervoer.

Risico’s bij code oranje

• Weersomstandigheden die gevaarlijk kunnen zijn, maar minder extreem dan bij code rood.
• Verhoogde kans op gladheid, slechte zichtcondities of harde windstoten.
• Onvoorspelbare lokale situaties (denk aan opvriezing of windvlagen).
• Risico op uitval of vertraging van verkeer.

Risico’s bij code geel

• Weersituaties die potentieel gevaarlijk kunnen zijn.
• Kans op lokale gladheid, stevige neerslag, wind of mist.
• Vergroot risico op incidenten als noodzakelijke maatregelen niet worden genomen.

Maatregelen bij code rood

• Je gaat niet naar het werk of de project-locatie.
• Je gaat niet de weg op, tenzij dit strikt noodzakelijk is.
• Werk thuis als dit mogelijk is.
• Plan werkzaamheden opnieuw; veiligheid gaat boven productie.

Maatregelen bij code oranje

• Ga alleen op pad als het echt noodzakelijk en verantwoord is.
• Thuiswerken is de norm indien mogelijk.
• Als je niet op afstand kunt werken: overleg met je leidinggevende.
• Indien je toch moet reizen:
  • Neem alle voorzorgsmaatregelen.
  • Pas je reistijd en snelheid aan.
  • Blijf alert op veranderende omstandigheden.

Maatregelen bij code geel

• Bereid je goed voor op vertrek; raadpleeg weersinformatie.
• Neem extra tijd voor je reis.
• Rijd defensief en pas snelheid en afstand aan.
• Meld onveilige situaties tijdig aan je leidinggevende.
• Controleer of werkzaamheden op locatie veilig kunnen doorgaan.

Ga met elkaar in gesprek over het volgende:

• Een weeralarm is vaak overdreven.
• Je kan zelf goed bepalen wanneer je wel of niet aan het werk moet gaan. 
• Heb je de risico's van zwaar weer wel eens verkeerd ingeschat?

Op de website van het KNMI kun je bekijken of er een weeralarm is afgegeven: KNMI weersverwachtingen